القاب خودروهای بازار ایران؛ معانی و ریشه‌های آن‌ها

نامگذاری به سبک ایرانی

1از20
نامگذاری به سبک ایرانی

خودروهای مختلف در بازارهای متفاوت، ممکن است به خاطر موارد متعدد فرهنگی، تاریخی و اجتماعی صاحب القاب و اسامی متفاوتی باشند. معمولاً وقتی خودرویی دارای جایگاهی ویژه در میان ملتی باشد، به خاطر ارتباط خاصی که مردم با آن برقرار می‌کنند، القاب و اسامی خاصی براساس برداشتشان از ظاهر، عملکرد فنی و یا نقش آن در جامعه به آن می‌دهند. برای مثال بسیار شنیده شده که یک خودرو معین به خاطر این که برای اولین بار توسط شخصی مشهور و یا شناخته شده در شهری کوچک خریداری شده، با نام آن شخص در آن شهر شناخته می‌شود. ایران نیز از این امر مستثنی نیست و خودروهای متعددی بنابر ویژگی‌هایی که دارند، صاحب اسامی و القابی شده‌اند که تا کنون برخی از آن‌ها هنوز هم مورد استفاده عامه مردم هستند. «باما» باشید تا با برخی از مهم‌ترین این القاب و ریشه پدید آمدنشان آشنا شوید.

1از20

القاب خودروهای بازار ایران؛ معانی و ریشه‌های آن‌ها

‌بنز معماری: مرسدس بنز W114 115

1از20
‌بنز معماری: مرسدس بنز W114 115

یکی از محبوب‌ترین خودروهای تاریخ مرسدس، نسل W114/115 کلاس E است. سدانی جعبه‌ای شکل و سخت‌جان که بین سال‌های 1968 تا 1976 تولید شد و توانست به مرز 2 میلیون دستگاه برسد. این خودرو برای مدتی مدید توسط شرکت مریخ به ایران وارد شد. علاقه شدیدی که قشر بساز و بفروش (معمار) به این خودروی کم‌دردسر و راحت داشتند، سبب شد تا ایرانیان به آن لقب «بنز معماری» بدهند.

1از20

القاب خودروهای بازار ایران؛ معانی و ریشه‌های آن‌ها

‌بنز دانشجویی: مرسدس بنز W123

1از20
‌بنز دانشجویی: مرسدس بنز W123

فرزند مرسدس‌بنزی که در بین ایرانیان با لقب «بنز معماری» شناخته می‌شد نیز در کشورمان صاحب لقب است! نسل W123 را همه جهانیان به عنوان سخت جان‌ترین و بی‌دردسرترین محصول تاریخ مرسدس‌بنز می‌شناسند. خودرویی دوست داشتنی که بین سال‌های 1976 تا 1986 نزدیک به 2 میلیون و 700 هزار دستگاه از آن تولید شد. به لطف ورود تعداد قابل توجهی از این مرسدس‌ها توسط دانشجویان و با مجوز دانشجویی در دهه‌های پنجاه و شصت شمسی، W123 را در ایران با نام «بنز دانشجویی» می‌شناسند. علاوه‌براین به ب‌ام‌و سری 3 نسل E21 نیز برای مدتی «ب‌ام‌و دانشجویی» می‌گفتند.

1از20

القاب خودروهای بازار ایران؛ معانی و ریشه‌های آن‌ها

بنز کُپُل: مرسدس‌بنز W124

1از20
بنز کُپُل: مرسدس‌بنز W124

گویا نامگذاری کلاس E مرسدس‌بنز در ایران رسمی طولانی و ریشه‌دار است! چرا که پس از W123، برای W124 نیز لقبی جالب انتخاب شد. این نسل بین سال‌های 1985 تا 1996 با تیراژ نهایی بیش از 2 و نیم میلیون دستگاه ساخته شد و توانست چهره کلاس E را مدرن‌تر و لوکس‌تر کند. در ایران این نسل به خاطر فرم قوس‌دارتر و بزرگ‌تر کابینش در مقیاسه با اسلافش، با نام «بنز کُپُل» شناخته می‌شود. جالب این که نسل‌های W210 و W211 نیز بعداً با نام بنز الگانس شناخته می‌شدند که چون صرفاً اطلاق نام یک تریم خاص به آن خودروهاست، از عنوان آن‌ها به طور جداگانه خودداری می‌کنیم.

1از20

القاب خودروهای بازار ایران؛ معانی و ریشه‌های آن‌ها

بنز اتاق تانک: مرسدس‌بنز W140

1از20
بنز اتاق تانک: مرسدس‌بنز W140

در اوایل دهه هفتاد شمسی بود که لابه‌لای خودروهای اقتصادی و متوسط وارد شده به ایران، تعداد محدودی از دو کلاس W126 و W140 کلاس S نیز وارد شد. خصوصاً نمونه جدیدتر یعنی W140 (تولید شده بین سال‌های 1991 و 1998) به خاطر ظاهر بسیار مدرن و امکانات رفاهی و قیمت سرسام‌آورش و همچنین استفاده توسط نهادهای دولتی و سفارتخانه‌ها، به خودرویی افسانه‌ای و مرموز بدل شد. این نسل از کلاس S به خاطر ابعاد بزرگ و صلابتش به «بنز اتاق تانک» مشهور شده است.

1از20

القاب خودروهای بازار ایران؛ معانی و ریشه‌های آن‌ها

بنز اتاق شبح: مرسدس‌بنز W220

1از20
بنز اتاق شبح: مرسدس‌بنز W220

مرسدس‌بنز کلاس S که در دهه هفتاد شمسی به یک اسطوره مرموز و پرحاشیه بدل شده بود، در اوایل دهه هشتاد شمسی مجدداً در قالب خودروی تشریفاتی و همچنین سرویس سیاسی وارد کشورمان شد و بعدها نیز با باز شدن مرز ایران به روی واردات خودرو، تعداد بیشتری از نسل W220 این خودرو وارد شد. این محصول که بین سال‌های 1999 تا 2006 عرضه شد، در ایران به خاطر ظاهر خاصش که معمولاً با رنگ‌هایی مثل سفید، مشکی و نقره‌ای همراه بود، لقب «بنز اتاق شبح» را در بین علاقمندان و نمایشگاه‌داران کسب کرده بود.

1از20

القاب خودروهای بازار ایران؛ معانی و ریشه‌های آن‌ها

جیپ اصل چهاری: جیپ ویلیز استیشن

1از20
جیپ اصل چهاری: جیپ ویلیز استیشن

در اواخر دهه بیست و اوایل دهه سی شمسی که هری ترومن رئیس جمهور آمریکا بود، گستره تاثیرگذاری آمریکا بر اقتصاد ایران شدت یافت. اصل چهارم ترومن، در حقیقت از کمک‌های بلاعوض اقتصادی و اجتماعی آمریکا به کشورهای در حال توسعه برای جلوگیر یاز نفوذ کمونیسم حمایت می‌کرد. در قالب این اصل، ایران نیز کمک‌های کشاورزی و صنعتی زیادی از آمریکا دریافت کرد. یکی از این کمک‌ها در واردات جیپ ویلیز استیشن‌واگن به کشورمان نمود پیدا کرد. این جیپ که بین سال‌های 1946 تا 1964 با تغییراتی عرضه شد، برای مدتی نیز توسط شرکت سهامی جیپ وارد کشورمان شد. در ایران به این جیپ، «جیپ اصل چهاری» گفته می‌شود. علاوه‌براین لقب‌های دیگری مثل «جیپ مارشالی» و «جیپ هاپو کوماری» نیز به آن داده شده که دومی به خاطر حضور یک نمونه از آن در مجموعه «خونه مادربزرگه» در دهه شصت شمسی است.

1از20

القاب خودروهای بازار ایران؛ معانی و ریشه‌های آن‌ها

فولکس قورباغه‌ای: فولکس‌واگن بیتل

1از20
فولکس قورباغه‌ای: فولکس‌واگن بیتل

فرض کنید خودرویی از سال 1938 تا 2003 عرضه شود، پرفروش‌ترین خودروی تاریخ لقب بگیرد و در دهه‌های مختلف همراه انقلاب فرهنگی، توسعه اقتصادی و تحولات سیاسی باشد. قطعاً چنین خودرویی را نمی‌توان تنها با نام فولکس‌واگن و یک عدد (نماینده حجم موتور) و یا نامی که بعدها فولکس‌واگن بر روی آن گذاشت (بیتل) شناخت. در جهان سوسک (Kaefer) محبوب‌ترین لقب فولکس‌واگن بیتل است. لقبی که حتی فولکس واگن نیز آن را به رسمیت شناخت. اما در ایران، ما لقب «غورباقه‌ای» را بر روی این محصول آلمانی گذاشتیم که با شکل و شمایل و فرم گرد چراغ‌های آن خوانایی دارد. این فولکس محبوب در ایران به لطف بازاریابی خوب شرکت سهامی ثابت پاسال ( ایران فولکس) همانند تمام جهان موفقیت بزرگی بود.

1از20

القاب خودروهای بازار ایران؛ معانی و ریشه‌های آن‌ها

گالانت کوسه‌ای: نسل ششم میتسوبیشی گالانت

1از20
گالانت کوسه‌ای: نسل ششم میتسوبیشی گالانت

میتسوبیشی گالانت از نسل سوم به بعد برای ما ایرانیان خودرویی شناخته شده بود. با این حال این واردات نسل ششم توسط شرکت الماس‌داران در دهه هفتاد شمسی بود که این خودرو را به یک نام محبوب و مترادف امنیت، کیفیت و قدرت بدل کرد. نسل ششم که بین سال‌های 1987 تا 1994 عرضه شد، در ایران به خاطر دماغه تیز رو به جلو و فرم خاص چراغ‌هایش به «گالانت کوسه‌ای» شهرت یافته.

1از20

القاب خودروهای بازار ایران؛ معانی و ریشه‌های آن‌ها

گالانت عینکی: نسل هفتم میتسوبیشی گالانت

1از20
گالانت عینکی: نسل هفتم میتسوبیشی گالانت

پس از موفقیت بزرگ نسل ششم، شرکت الماس‌داران واردات نسل هفتم گالانت را نیز در دهه هفتاد انجام داد. هرچند این خودرو در سال 1992 عرضه شد و اندکی پس از عرضه آن در ایران، واردات خودرو ممنوع شد و امکان مشهود شدن تمامی پتانسیل‌های آن محیا نشد. با این حال این گالانت در ایران با دو لقب شناخته می‌شود. اول این که به خاطر فرم بیضوی چراغ‌های جلویش، به آن «گالانت عینکی» می‌گویند. علاوه‌براین، به خاطر این که بیشتر نمونه‌های وارد شده تریم سوپرسالن داشتند، برخی به آن «گالانت سوپرسالن» نیز می‌گویند. جالب این که نمونه‌های سوپرسالن نسل قبلی نیز به ایران وارد شده بود!

1از20

القاب خودروهای بازار ایران؛ معانی و ریشه‌های آن‌ها

کارینا خرگوشی: نسل اول تویوتا کارینا

1از20
کارینا خرگوشی: نسل اول تویوتا کارینا

بدون شک تویوتا محبوب‌ترین و موفق‌ترین برند ژاپنی در ایران است که تعداد زیادی از محصولات آن توانست به موفقیت بزرگی دست یابد. پس از موفقیت اولیه لندکروزر نسل اول که با اسامی «جیپ ژاپنی» و «جیپ تویوتا» در ایران مشهور شد، شرکت ایرتویا دست به واردات گسترده مدل‌های مختلف آن زد که شاید یکی از موفق‌ترین آن‌ها نسل اول کارینا بود. یک خودرو خانوادگی کوچک اقتصادی با ظاهری دوست‌داشتنی و دوام بالا که به خاطر فرم خاص چراغ‌ها و دماغه‌اش «کارینا خرگوشی» نام گرفت. نسل اول تویوتا کارینا بین سال‌های 1970 تا 1977 با پیشرانه‌های چهار سیلندر خطی عرضه شد.

1از20

القاب خودروهای بازار ایران؛ معانی و ریشه‌های آن‌ها

تویوتا عراقی: نسل هفتم تویوتا کورونا، نسل هشتم تویوتا کراون

1از20
تویوتا عراقی: نسل هفتم تویوتا کورونا، نسل هشتم تویوتا کراون

دو محصول نسبتاً مطرح تویوتا یعنی کراون و کورونا در دهه پنجاه شمسی به لطف قیمت مناسب و استهلاک پایینی که داشتند، در ایران نیز موفق بودند و شرکت ایرتویا توانست تعداد قابل توجهی از آن‌ها را بفروشد. با این حال در دهه شصت و با توجه به وقوع جنگ تحمیلی، امکان واردات خودرو تقریباً وجود نداشت. در این بین، تعداد کمی خودرو توسط پناهندگان عراقی و کویتی در این دوران وارد کشورمان شد. در این بین تعداد زیادی از نسل هفتم تویوتا کورونا وجود داشت که بین سال‌های 1983 تا 1987 تولید شده و در ایران به «تویوتا عراقی» شهرت یافت. علاوه‌براین بسیار شنیده شده که به کراون‌های نسل هشتمی که در ایران دوره به ایران وارد شده نیز لقب «عراقی» داده‌اند.

1از20

القاب خودروهای بازار ایران؛ معانی و ریشه‌های آن‌ها

ب‌ام‌و چراغ موشکی: ب‌ام‌و 2002 قبل از فیس‌لیفت

1از20
ب‌ام‌و چراغ موشکی: ب‌ام‌و 2002 قبل از فیس‌لیفت

شرکت وهابزادگان همزمان با سایر نمایندگی‌های ب‌ام‌و در سراسر جهان، واردات سری انقلابی مشهور به نئوکلاس را در ایران برعهده داشت. این سری که شامل چندین محصول سدان و کوپه (بعدها کابریو و تورینگ) چهار و شش سیلندر بود، بین سال‌های 1962 تا 1977 عرضه شد. در این بین مدل 2002 قطعاً شناخته‌شده‌ترین و محبوب‌ترین مدل است که نمونه‌های قبل از فیس‌لیفت آن به خاطر چراغ‌های گردی که دارند، لقب «چراغ موشکی» را یدک می‌کشیدند.

1از20

القاب خودروهای بازار ایران؛ معانی و ریشه‌های آن‌ها

پیکان چراغ بنزی

1از20
پیکان چراغ بنزی

ایران‌ناسیونال پس از حدود یک دهه تولید پیکان، در دهه پنجاه قصد داشت آن را با محصولی جدیدتر جایگزین کند. با این حال این تصمیم به تعویق افتاد و قرار شد تا یک به روزرسانی کلی و فیس‌لیفت اساسی، ظاهر پیکان را برای چند سال دیگر برای ایرانیان تازه نگه دارد. کرایسلر اروپا که در آن زمان مالک وقت شرکت روتس (شامل هیلمن، هامبر، سانبیم و...) بود، یک فیس‌لیفت کلی برای پیکان عرضه کرد که چراغ‌های جلو و عقب آن از سایر محصولات سیمکا و تالبوت و همچنین داشبورد و غربیلک فرمان آن نیز از برخی محصولات فرانسوی و انگلیسی این شکرت (همانند ماترا باگیرا) به عاریه گرفته شده بود. این مدل پیکان به خاطر فرم کرکره‌ای چراغ‌های عقب و چراغ‌های جلوی بزرگش که شبیه به محصولات مرسدس‌بنز بود، به «پیکان چراغ بنزی» شهرت یافت.

1از20

القاب خودروهای بازار ایران؛ معانی و ریشه‌های آن‌ها

پژو 2000: پژو 405

1از20
پژو 2000: پژو 405

در ایران محصولات مختلفی از پژو موفق ظاهر شدند. در این بین اولین موفقیت از آن مدل 404 شد و جانشین آن یعنی 504 نیز در دهه پنجاه بسیار موفق شد و صاحب لقب بسیار مشهوری نیز شد. در سال 1369 و پس از پایان جنگ تحمیلی، ایران‌خودرو به سراغ پژویی رفت که در دهه شصت در زنده نگه داشتن پیکان به ایران خودرو یاری رسانده بود. پژو موفق‌ترین و به روزترین محصولش یعنی 405 را که چندی پیش لقب خودرو سال اروپا را به دست آورده بود، به ایران فرستاد. در ابتدا نمونه‌های تولیدی و وارداتی تریم GL و پیشرانه 1.5 لیتری داشتند. بعدها اما سری GLX عرضه شد که با امکانات بیشتر، ظاهر به‌روزتر و پیشرانه قوی‌تر 2 لیتری شناخته می‌شد. این مدل به خاطر نوشته 2000 کنار گلگیر جلو و پیشرانه خاصش، به «پژو 2000» شهرت یافت. البته بعدها با عرضه نمونه انژکتوری، این لقب کنار گذاشته شد.

1از20

القاب خودروهای بازار ایران؛ معانی و ریشه‌های آن‌ها

دوو 2000: دوو اسپرو

1از20
دوو 2000: دوو اسپرو

خودروسازان کره‌ای در دهه هفتاد شمسی به لطف واردات برندهای کیا، هیوندای و نهایتاً دوو برای خودشان اعتبار و شهرتی کسب کردند. دوو را کرمان‌موتور در ابتدا وارد و سپس مونتاژ کرد. برندی که تقریباً تا پایان حیات نیمه مستقلش (پیش از خریداری تمام سهامش توسط جنرال‌موتورز آمریکا) در ایران ماند. با وجود آن که سیلو و ماتیز آخرین و موفق‌ترین محصولات دوو در ایران بودند و واردات این برند نیز با مدل ریسر در اوایل دهه هفتاد آغاز شد، این مدل اسپرو بود که به خاطر جایگاه ویژه‌اش صاحب لقب شد. در آن زمان تریم‌های مختلفی از این مدل به ایران آمدند که بهترین گونه‌ها از پیشرانه 2 لیتری بهره می‌جستند و نوشته مشخص 2000 روی آن‌ها نمایان بود. به همین دلیل به این مدل، لقب «دوو 2000» داده بودند.

1از20

القاب خودروهای بازار ایران؛ معانی و ریشه‌های آن‌ها

کَشتی: خودروهای کلاسیک آمریکایی

1از20
کَشتی: خودروهای کلاسیک آمریکایی

این پدیده که به یک دسته از خودروها، یک لقب به صورت عامه اعطا شود، تنها مختص ایران نیست. یکی از لقب‌های عمومی که در کشورمان بسیار مورد توجه است، «کَشتی» است که به بسیاری از خودروهای آمریکایی تولید شده بین دهه‌های پنجاه تا هفتاد میلادی اطلاق می‌شود. علت این نامگذاری نیز مشخصاً به خاطر ابعاد بزرگ، سواری و تعلیق فوق‌العاده نرم این خودروهاست. امثال شورولت ایمپالا، بل ایر، کادیلاک الدورادو، فلیت وود و کرایسلر امپریال در شکل‌گیری این لقب نقشی حیاتی داشتند.

1از20

القاب خودروهای بازار ایران؛ معانی و ریشه‌های آن‌ها

کاپریس تخم مرغی: نسل چهارم شورولت کاپریس

1از20
کاپریس تخم مرغی: نسل چهارم شورولت کاپریس

شورولت کاپریس در ایران بیش از همه با نسل سوم شناخته شده است. خودرویی که بین سال‌های 1976 تا 1990 عرضه شد و در دوران پیش از انقلاب اسلامی در تیراژی قابل توجه وارد کشور شد. پس از آن نیز در دهه شصت، تعدادی از آن توسط مهاجران عراقی و کویتی به ایران آمد که به همین خاطر به این نسل به جزء نام اصلی آن یعنی کاپریس کلاسیک، القابی همانند کویتی و عراقی داده‌اند. به جز این، نسل چهارم کاپریس نیز در تیراژ بسیار محدودتری در اوایل دهه هفتاد به ایران وارد شد. این نسل از کاپریس به خاطر فرم گردتر بدنه و خطوط نرم و بیضوی طراحی آن، به «کاپریس تخم مرغی» شهرت یافت.

1از20

القاب خودروهای بازار ایران؛ معانی و ریشه‌های آن‌ها

وانت شورولت مهندسی تخم مرغی: شورولت C10 کاستوم

1از20
وانت شورولت مهندسی تخم مرغی: شورولت C10 کاستوم

وانت سری C/K شورولت که بیشتر در جهان با نام C10 و البته کاستوم شناخته می‌شود، بین سال‌های 1959 تا 2001 عرضه شده که در این بین نسل سوم به خاطر ظاهر جذاب و عملکرد فوق‌العاده‌اش بسیار محبوب است. ایران نیز از این امر مستثنی نیست و نسل سوم این وانت آمریکایی در کشورمان خودرویی موفق بود. شرکت GM ایران واردات بیشتر این سری را برعهده داشت و نمونه‌های مختلفی از آن به ایران وارد شد. در این بین سری کاستوم Regular Cab که دارای قسمت بار ساده و مستطیلی است، در بین برخی علاقمندان به وانت مهندسی مشهور است. علاوه‌براین مدل Stepside که گلگیرهای برجسته و بیضوی دارد، «تخم مرغی» نامیده شده است.

1از20

القاب خودروهای بازار ایران؛ معانی و ریشه‌های آن‌ها

نیسان آبی: نسل سوم نیسان جونیور زامیاد

1از20
نیسان آبی: نسل سوم نیسان جونیور زامیاد

آخرین خودروی لیست ما، کاری‌ترین و بی‌ادعاترین رخش آبی‌رنگ ایران است. نیسان جونیور نسل سوم در سال 1970 معرفی شد و تولید آن در ژاپن تا سال 1982 ادامه داشت. شرکت زامیاد که سابقه واردات نسل دوم جونیور به ایران را داشت، در سال 1349 و همزمان با عرضه جهانی نسل سوم، این مدل را به ایران آورد. جونیور در ایران موفقیتی خیره‌کننده داشت و پس از قطع شدن تولیدش در ژاپن نیز، تولید آن ادامه یافت. به طوری که تمامی لوازم خط تولید آن در سال 1361 به ایران منتقل شد. تولید وانت نیسان در ایران تا کنون ادامه داشته و این خودروی جان‌سخت و کاری، القاب متعددی برای خودش دست و پا کرده است. در سال‌های اخیر بیشتر نمونه‌ها با رنگ آبی روغنی خاصی وارد بازار شده‌اند و تحت عنوان «نیسان آبی» شناخته می‌شوند. علاوه بر این به خاطر عملکرد و توانایی‌هایش، به جونیور لقب «نیسان گاوی» نیز داده‌اند.

1از20

نویسنده : حامد معتمدی
منبع: باما