برای خرید خودرو چند سال باید پس‌انداز کرد؟

با اعلام قیمت‌های جدید خودرو، فاصله قیمت کارخانه و بازار دیگر مهم‌ترین چالش خریداران نیست؛ زیرا خود قیمت کارخانه نیز به سطحی رسیده که برای بخش بزرگی از خانوارها قابل تأمین نیست. در حال حاضر کف قیمت بسیاری از خودروهای داخلی به حدود یک میلیارد تومان رسیده و همین موضوع، دسترسی مصرف‌کنندگان به خودرو را بیش از گذشته محدود کرده است.

در نتیجه، مسئله اصلی بازار از شکاف میان قیمت کارخانه و بازار به شکاف میان درآمد خانوار و قیمت خودرو تغییر کرده است. با توجه به رشد قیمت خودرو و عقب‌ماندن درآمدها، حتی خرید ارزان‌ترین خودروها نیز برای بسیاری از خانوارها به چندین سال پس‌انداز نیاز دارد؛ موضوعی که نشان می‌دهد خودرو به‌تدریج در حال خروج از سبد مصرف بخش بزرگی از طبقه متوسط است.

همزمان با افزایش قیمت کارخانه‌ای خودرو، نشانه‌هایی مانند کاهش استقبال از طرح‌های فروش، افت معاملات و کمتر شدن فاصله قیمت کارخانه و بازار دیده می‌شود. با این حال، این وضعیت لزوماً به معنای تعادل بازار نیست. بخش زیادی از تقاضای سرمایه‌ای با از بین رفتن سود خرید از کارخانه حذف شده و در کنار آن، بسیاری از خریداران واقعی نیز به دلیل کاهش قدرت خرید دیگر توان ورود به بازار را ندارند. بنابراین، آرامش فعلی بازار بیش از آنکه ناشی از افزایش عرضه باشد، نتیجه کاهش توان خرید مصرف‌کنندگان است.

ادامه این روند می‌تواند خرید خودرو را برای بخش بیشتری از خانوارها به تعویق بیندازد و به افزایش عمر خودروهای در حال تردد، رونق بازار دست‌دوم و کوچک‌تر شدن بازار خودروهای صفر منجر شود. در شرایطی که رشد قیمت خودرو از افزایش درآمد خانوارها پیشی گرفته، خرید خودرو بیش از گذشته به دارایی‌های انباشته یا حمایت مالی وابسته شده و طبقه متوسط به تدریج از بازار خودروهای نو فاصله گرفته است. در چنین شرایطی، مهم‌ترین چالش بازار دیگر اختلاف قیمت کارخانه و بازار نیست، بلکه بازگرداندن توان خرید به مصرف‌کنندگان است.

بررسی قیمت‌های جدید کارخانه‌ای نشان می‌دهد خرید خودرو برای بخش بزرگی از خانوارها به هدفی بلندمدت تبدیل شده است. اگر یک کارگر متأهل با حداقل حقوق ماهانه حدود ۲۵ میلیون تومان بتواند تمام درآمد خود را پس‌انداز کند، برای خرید ارزان‌ترین خودروهای داخلی باید بین ۲ سال و ۱۰ ماه تا ۶ سال و ۱۰ ماه انتظار بکشد؛ فرضی که با توجه به هزینه‌های زندگی، در عمل امکان‌پذیر نیست.

_{* قیمت‌ها برحسب تومان است.}

_{** درصورت پس‌انداز 100 درصد حقوق.}