آشفتگی در بازار با دپوی خودروسازان

شهریور 1400: آقای میرمحمدی (بازرس کل وزارت صمت در سازمان بازرسی کل کشور) در تاریخ 29 شهریورماه، آخرین وضعیت دپو خودرو در شرکت‌های ایران خودرو و سایپا را بصورت زیر اعلام کرد:

1- در حال حاضر 140 هزار خودرو بدلیل نقص قطعه، در پارکینگ خودروسازان دپو شده است.

2- از این تعداد، 95 هزار خودرو در پارکینگ‌ ایران خودرو و 45 هزار خودروی دیگر نیز در پارکینگ‌ سایپا، دپو شده‌اند.

3- بیشترین کسری در خودروهای دپو شده، مربوط به قطعه ECU خودروهاست طوریکه از مجموع 140 هزار خودروی ناقص، حدود 129 هزار خودرو در انتظار تامین ECU هستند.

4- از حدود 95 هزار خودروی ناقص ایران خودرو، حدود 91 هزار خودرو با مشکل نداشتن ECU مواجه هستند که معادل 96% خودروهای ناقص ایران خودروست.

5- از حدود 45 هزار خودروی ناقص سایپا، حدود 38 هزار خودرو با مشکل نداشتن ECU مواجه هستند که معادل 85% خودروهای ناقص سایپاست.

دپوی ایران خودرو منتفی شد

شهریور 1400: آقای کریمی (رئیس هیئت تحقیق و تفحص مجلس از خودروسازان) در تاریخ 24 شهریورماه و در حاشیه بازدید از کارخانجات ایران خودرو، ضمن رد هرگونه دپوی خودرو توسط ایران خودرو، گفته که تعداد زیادی از محصولات این شرکت به علت کمبود قطعه، در پارکینگ‌ها مانده‌اند.

تحقیق و تفحص از خودروسازان

آقای عباس‌پور (سخنگوی کمیسیون صنایع مجلس) نیز با اشاره به کاهش تعهدات معوق ایران خودرو از 200 هزار دستگاه به 10 هزار دستگاه، گفته که در صورت تامین به موقع برخی قطعات کوچک، ایران خودرو توانایی تحویل دو روزه محصولاتش را هم دارد.

واکنش سایپا به دپوی وانت 151 در ساوه

شهریور 1400: بعد از انتشار تصاویر مربوط به دپوی خودروهای وانت سایپا 151 با شرایط نگهداری نامساعد در پارکینگ بن‌رو ساوه، آقای پروین (معاون برنامه‌ریزی سایپا) گفته که این تصاویر منتشر شده، قدیمی بوده و وضعیت امروزی پارکینگ بن‌رو با وضعیت نشان‌داده شده در این تصاویر، کاملا متفاوت است چراکه محوطه و زمین این پارکینگ، از ماه‌ها پیش، تسطیح و مناسب‌سازی شده است.

دپوی وانت 151 در سایپا ساوه

سایپا همچنین این اطمینان را به مشتریان داده که انبارهای نگهداری خودروهای این شرکت، بصورت مداوم توسط تیم‌های معاون کیفیت سایپا، بازرسی می‌شوند.  

آمار جدید خودروهای ناقص ایران خودرو

شهریور 1400: آقای رحمانی (معاون فروش و بازاریابی ایران خودرو) خبر داده که تعداد خودروهای ناقص در کف پارکینگ‌های این شرکت، به حدود 70 هزار دستگاه رسیده است که همگی آنها در انتظار تامین قطعات الکترونیکی یا قطعات وارداتی هستند.

آمار جدید تعهدات معوق خودروسازان - بهمن 1399

بهمن 99 | براساس گزارش تولید و تحویل شرکت‌های ایران خودرو و سایپا، که تا تاریخ 24 دی 99 است، میزان تعهدات معوق این دو خودروساز بزرگ کشورمان به حدود 56 هزار دستگاه رسیده است:

آمارهای ایران خودرو و سایپا تا تاریخ 24 دی 1399
شرح سال 98 سال 99 درصد تغییرات
آمار تولید 614,684 745,734 %21.3 +
آمار تحویل 689,286 652,232 %5.3 -
تعهدات معوق 56,878 -
کل تعهدات 707,536 -
برنامه تولید تا تاریخ مذکور 780,992
درصد تحقق برنامه تولید %95

*اطلاعات جدول فوق، برگرفته از گزارش خبرگزاری فارس در تاریخ 30 دی 99 است.

میزان تعهدات معوق در شرکت ایران خودرو، تا تاریخ 24 دی 99 به حدود 15 هزار دستگاه رسیده است.

آمار ایران خودرو تا تاریخ 24 دی 1399
ایران خودرو سال 98 سال 99 درصد تغییرات
آمار تولید 281,510 408,347 %54 +
آمار تحویل 316,927 361,498 %14 +
تعهدات معوق 15,761 -
کل تعهدات 337,406 -
برنامه تولید تا تاریخ مذکور 412,682
درصد تحقق برنامه تولید %98.9 +

*آمارهای تولید و تحویل، برحسب دستگاه است.

میزان تعهدات معوق شرکت سایپا نیز تا تاریخ 24 دی 99 همچنان بیش از 41 هزار دستگاه بوده است.

آمار سایپا تا تاریخ 24 دی 1399
سایپا سال 98 سال 99 درصد تغییرات
آمار تولید 333,174 337,387 %1.26 +
آمار تحویل 372,339 290,734 %22 -
تعهدات معوق 15,761 -
کل تعهدات 337,406 -
برنامه تولید تا تاریخ مذکور 368,310
درصد تحقق برنامه تولید %91.6 +

*آمارهای تولید و تحویل، برحسب دستگاه است.

آمار دپوی خودروسازان - آذر 99

آذر 99 | گزارش تولید و تحویل دو شرکت بزرگ خودروسازی، ایران خودرو و سایپا، که بصورت غیررسمی منتشر شده است، نشان می‌دهد که همچنان 92 هزار دستگاه خودروی ناقص در کف پارکینگ خودروسازان خوابیده‌اند.

آخرین وضعیت تولید و تحویل خودرو تا 23 آذرماه 99
آمار تجمعی (هزار دستگاه) ایران خودرو سایپا مجموع
کل تولید 357,834 296,096 653,930
کل تحویل 311,515 253,600 565,115
تحویل تعهدات معوق 247,359 209,040 456,399
تحویل تعهدات جاری 63,892 3,434 67,326
تحویل فروش فوری 78,279 41,126 119,405
موجودی پارکینگ فروش - 10,447 -
خودروهای ناقص 51,303 40,746 92,049

*اطلاعات جدول فوق، برگرفته از گزارش خبرگزاری فارس در تاریخ 29 آذرماه 99 است.

تحویل 40 هزار خودرو دپو تا پایان آذر

آذر 99 | آقای درویشیان، رئیس سازمان بازرسی کل کشور، در مصاحبه خبری خود در تاریخ 16 آذرماه، آخرین وضعیت خودروهای دپو شده در پارکینگ‌های ایران خودرو و سایپا را تشریح کرد.

بنابه گفته‌های آقای درویشیان، هم‌اکنون 31 هزار خودرو متعلق به شرکت ایران خودرو و 8 هزار خودرو نیز متعلق به شرکت سایپا، بدلیل وجود مشکلات در سیستم حمل و نقل، در پارکینگ‌ها مانده‌اند که با همکاری مسئولان سازمان راهداری، تا پایان آذرماه 99 همه این خودروها بدست خریداران خواهد رسید.

همچنین 20 هزار خودروی دیگر نیز علی‌رغم تکمیل بودن و آماده بودن آنها برای تحویل به مشتریان، اما بدلیل وجود مشکلات شماره گذاری خودرو، در پارکینگ خودروسازان مانده‌اند. البته مسئولان نیروی انتظامی هم می‌گویند که ظرفیت شماره گذاری 20 هزار دستگاه در روز را دارند اما وجود مشکلات فنی و برخی محدودیت‌های موجود در سامانه شماره‌گذاری پلیس، مانع از شماره‌گذاری به موقع این خودروها شده است. پلیس راهور نیز گفته که طی یک هفته آینده، مشکلات موجود را برطرف خواهد کرد.

آقای درویشیان، با اشاره به وجود مشکل در تامین برخی قطعات وارداتی خودرو، گفته که بدلیل کمبود قطعه، هم‌اکنون حدود 100 هزار خودرو در کف پارکینگ‌ها مانده‌اند که باید با همکاری مسئولان گمرک و بانک مرکزی، این مشکل نیز برطرف شود.

موضوع مهم دیگری که رئیس سازمان بازرسی در مصاحبه خود به آن پرداخته است، بحث عمدی بودن احتکار خودروهاست. آقای درویشیان گفته که بخشی از مشکلات موجود، بدلیل عدم هماهنگی دستگاه‌های مرتبط بوجود آمده که در کوتاه‌مدت برطرف خواهد شد اما نیازمند پیگیری مداوم است. آقای درویشیان گفته که برخی‌ها این تصور را دارند که خودروسازان به عمد خودروها در پارکینگ نگه داشته‌اند اما ما به این جمع‌بندی نرسیده‌ایم.

دپوی خودرو یا احتکار خودرو؟!

با اینکه میزان فروش ماهیانه خودروسازان در قوانین فروش قرعه‌کشی خودرو مشخص شده و حتی ریزعملکرد خودروسازان نیز در گزارش‌های آمار تولید ماهیانه خودرو، بصورت شفاف و مداوم در حال اطلاع‌رسانی است، اما هر از چندگاهی که اخبار مربوط به دپوی خودروسازان را می‌شنویم، ناخودآگاه ذهن‌مان به سمت «احتکار خودرو» نیز منحرف می‌شود. ولی این انحراف، آنقدرها هم بی‌دلیل نیست!

«قیمت گذاری دستوری» که باعث شده قیمت فروش خودروها کمتر از قیمت پیشنهادی خودروسازان باشد و این روزها نیز به مهم‌ترین شکایت خودروسازان از وزارت صمت تبدیل شده، خود دلیلی است که می‌تواند زمینه را برای بروز احتکار خودرو، فراهم کند. مشخص است که وقتی تولید خودرو با ضرر همراه باشد، خودروساز نیز به هر کاری دست می‌زند تا از ضرردهی نجات پیدا کند.

اما فراموش نکنیم که موضوع «به‌روز رسانی قیمت خودروها» که وزارت صمت، مجوزش را برای هر فصل از سال (هر سه ماه یکبار) به خودروسازان داده است، دلیل دیگری است که «احتمال احتکار خودرو» را قوت می‌بخشد. چراکه ممکن است به دور از چشم نهادهای نظارتی، خودروسازان بخشی از تولیدات‌شان را به بهانه‌های مختلف عرضه نکنند تا زمان آپدیت قیمت‌ها فرا برسد. سپس آنها را با قیمت جدید به مشتریان دهند.

سومین دلیلی که می‌تواند باعث احتکار خودرو شود، موضوع «تامین قطعه» است؛ موضوعی که در سال 99 بارها از سوی خودروسازان ایرانی مطرح شده. البته در این مورد، خودروسازان تقصیری ندارند چراکه بدلیل تحریم‌ها، تامین برخی از قطعات وارداتی خودرو، یا دچار مشکل ارزی شده یا دچار تاخیر در تامین شده و به همین دلیل نیز، خودروسازان مجبورند تا محصولات ناقص‌شان را در کف پارکینگ‌ها نگه دارند.

با توجه به سه دلیلی که در اینجا مطرح شد، می‌توان چنین نتیجه‌گیری کرد که فاصله بسیار نزدیکی میان «دپوی غیرعمدی خودرو» و «احتکار عمدی خودرو»، وجود دارد. بنابراین تنها با هماهنگی بیشتر و دقیق‌تر همه مراجع مسئول و مرتبط با خودروسازان، از جمله بانک مرکزی، سازمان گمرک، سازمان راهداری، سازمان محیط زیست و پلیس راهور ناجا، می‌توان به این موضوع، برای همیشه پایان داد.

نویسنده : مرتضی برجسته

منبع : باما